Kuşçuluk sevdasına düşmüş, kümesin o kendine has tozunu yutmuş her yetiştiricinin gönlünde yatan aslan farklıdır. Kimi gökyüzüne bakıp bulutları delen bir taklacının fişeğiyle heyecanlanır, kimi yüzlerce kilometre öteden yuvasını bulan bir postanın zekasına hayran kalır; kimi ise eline kahvesini alıp kafesin içinde adeta bir manken gibi süzülen kostüm kuşunun renklerini izlemeye doyamaz.
Değerli Eguvercin.com ailesi, bugün hepimizin ortak tutkusu olan bu muazzam canlıların en popüler ırklarını masaya yatırıyoruz. Eğer bu hobiye yeni başlıyorsanız veya kümesinize yeni bir kan katmak istiyorsanız, "Hangi kuş benim beklentime daha uygun?" sorusunun cevabını ansiklopedik terimlerle değil; doğrudan kümesin içinden, usta işi tecrübelerle bu yazıda bulacaksınız.
# 1. Taklacı (Mardin) Güvercinleri: Gökyüzünün Akrobatları
Türkiye'de "güvercin" denildiğinde sokaktaki insanın bile aklına ilk gelen, çatılarımızın tartışmasız en popüler misafiri Taklacı (Mardin) güvercinleridir. Bu kuşlar görselden ziyade tamamen performans ve oyun kuşlarıdır.
Fiziksel Özellikleri: En belirgin özellikleri ayaklarındaki bol tüyler, yani paçalarıdır. Kafalarında gül (tepe) olanları da vardır, tamamen düz kafalı (kabak) olanları da. Kas yapıları sıkı, kanatları uzundur.
Karakteri ve Şovu: Bu kuşun raconu havadadır. Hedefini (kümesini) gördüğünde alçalır, yere birkaç metre kala aniden yönünü yukarı çevirir ve 90 derecelik dik bir açıyla (fişekleyerek) gökyüzüne tırmanır. Bu tırmanış sırasında tok ve sesli taklalar atar.
Kime Hitap Eder? Gökyüzünde şov izlemeyi seven, sabırlı yetiştiricilere göredir. Çünkü bir taklacının nefesini açmak ve onu "oyuna sokmak" (taklayı sökmesini sağlamak) ciddi bir antrenman ve sabır işidir.
# 2. Posta (Yarış) Güvercinleri: Rüzgarın Çocukları
Eğer güvercin dünyasını bir olimpiyat olarak düşünürsek, posta güvercinleri bu olimpiyatın maraton koşucularıdır. Onlar havada takla atmaz, oyun yapmaz;tek bir amaçları vardır: Nerede salınırlarsa salınsınlar, en kısa sürede yuvalarına dönmek.
Fiziksel Özellikleri: Aerodinamik olarak kusursuz bir damla modeline sahiptirler. Paçaları yoktur, göğüs kasları muazzam derecede güçlüdür ve tüyleri elden kayıp gidecek kadar ipeksidir.
Karakteri ve Şovu: Posta kuşunun şovu gözle görülmez, kronometreyle ölçülür. 100 kilometreden 1000 kilometreye kadar inanılmaz mesafeleri, dünyanın manyetik alanını okuyan o zeki gözleriyle aşarlar.
Kime Hitap Eder? Adrenalin, hız ve yarış tutkunlarına göredir. Kuşunu bir atlet gibi beslemeyi, diyetini gün gün ayarlamayı seven, profesyonel bir bakış açısına sahip yetiştiricilerin tercihidir.
# 3. Dönek ve Kelebek Güvercinleri: Ege'nin Pervaneleri
Güneydoğu'nun taklacısına karşılık, Ege ve Marmara bölgesinin gökyüzü efsaneleri Dönek ve Kelebek ırklarıdır. Bu kuşlar, yetiştiricisine o meşhur "pırıltı" heyecanını yaşatır.
Fiziksel Özellikleri: Paçaları yoktur, vücutları çok atletik ve narindir. Havada sürtünmeyi en aza indirmek için düz ve pürüzsüz bir yapıları vardır.
Karakteri ve Şovu: Havada yükseklerde süzülürken, yetiştiricinin yerden attığı "pırıltıyı" (iniş sinyalini) gördükleri an boşluğa atlarlar. Tek kanatları üzerine kapanarak, adeta bir matkap ucu veya pervane gibi büyük bir hızla kendi etraflarında dönerek şelale gibi aşağı dökülürler. Yere santimler kala kanat açıp yumuşacık inerler.
Kime Hitap Eder? Kuşuyla havada iletişim kurmayı, komut vermeyi ve o baş döndürücü inişi izlerken yüreğinin ağzına gelmesini seven adrenalin tutkunu kuşçulara hitap eder.
# 4. Şebap ve Kostüm Güvercinleri: Kümesin Mankenleri
"Ben kuş uçurmakla, nefes açmakla, atmacaya kuş kaptırmakla uğraşamam. Ben sandalyemi çeker, kuşumun duruşunu, rengini seyrederim" diyenlerin dünyasıdır Şebap (ve diğer kostüm/form) kuşları. Bunlar havada değil, "masada" yarışan kuşlardır.
Fiziksel Özellikleri: İnanılmaz gösterişlidirler. Çok iri ve kütük gibi paçaları, harika bir renk dizilimi, kemerli bir gaga yapısı ve mağrur bir duruşları vardır. Kürenk, Miski, Çakmaklı gibi renklerin en kusursuz, en simetrik halleri bu ırklarda aranır.
Karakteri ve Şovu: Onların şovu güzellikleridir. Kümesin içinde yürüyüşleri bile farklıdır; adeta podyumda yürüyen bir manken gibi ağırbaşlı ve asildirler.
Kime Hitap Eder? Görselliğe önem veren, genetik eşleştirmelerle en kusursuz rengi ve fiziği yakalamaya çalışan "ressam ruhlu" yetiştiricilerin vazgeçilmezidir.
# 5. Filo Uçucuları (Bursa Oynarı, Adana, İskenderun)
Bu kuşlar yalnızlığı sevmez, gökyüzüne her zaman bir ordu gibi kalabalık çıkarlar. Her yörenin kendine has bir filo uçucusu vardır ancak en meşhurları Bursa Oynarı ve Adana yerlileridir.
Fiziksel Özellikleri: Genelde paçasızdırlar. Adana kuşları inanılmaz iri göğüslü ve kaba yapılıyken, Bursa oynarları daha ince ve beyaz akkanat/akkuyruk kostümleriyle dikkat çeker.
Karakteri ve Şovu: Havada bir bütün halinde, adeta tek bir organizma gibi uçarlar. Çok yükseğe (sineğe) çıkarlar. Adana kuşları pırıltıyı gördüğünde mermi gibi, kanat kapatarak yere "dalış" yaparken; Bursa oynarları boşluğa atlayıp geriye doğru "makara" yaparak dökülürler.
Kime Hitap Eder? Gökyüzünde kalabalık bir görsel şölen izlemeyi seven, takım ruhuna inanan yetiştiriciler için biçilmiş kaftandır.
Son Söz: En İyi Irk Hangisidir?
Sevgili dostlar, "Dünyanın en iyi güvercini hangisidir?" sorusunun tek bir cevabı yoktur. En iyi güvercin; sabah uyandığınızda kümese gitmek için sizi heyecanlandıran, hastalandığında sabaha kadar başında bekleten ve yavrusunu aldığınızda size dünyanın en büyük gururunu yaşatan o kuştur. İster paçalı olsun ister paçasız, ister saatlerce uçsun ister sadece yerde yürüsün; bu hayvanlara verilen emek her zaman kutsaldır.
Eguvercin.com ailesi olarak, hangi ırka gönül vermiş olursanız olun, yuvalıklarınızın dolu, kuşlarınızın sağlıklı ve neşenizin her daim yerinde olmasını dileriz. Bereketli sezonlar!